Του Ηλία Τριανταφυλλάκη
''It's easy to start a war, hard to end it.''
Πότε δικαιολογείται ένας μη αμυντικός πόλεμος; Υπό ποίες προυποθέσεις είναι νομιμοποιημένη μία επέμβαση στο εσωτερικό ενός κυρίαρχου κράτους;
Τα ερωτήματα αυτά μπορεί να ηχούν ιδιαιτέρως επίμαχα τη στιγμή που οι ορδές του ΝΑΤΟ βομβαρδίζουν τις στρατιωτικές υποδομές του ''ξεχασμένου'' και στυγνού δικτάτορα Καντάφι, αλλά το ηθικό τους υπόβαθρο αποτελεί αντικείμενο συζήτησης εδώ και εκατονταετίες. Το ερώτημα προσπάθησε ίσως πρώτος να απαντήσει ο Κικέρωνας, ο οποίος και θεμελίωσε την έννοια του bellum iustum (just war), αποδεχόμενος ωστόσο ως ηθικώς ορθό μονάχα τον αμυντικό πόλεμο. Το ζήτημα απασχόλησε αργότερα τους χριστιανούς θεωρητικούς (όπως τον Αυγουστίνο) που αποδέχονταν τον πόλεμο ως μέσο επιβολής του χριστιανισμού, από την στιγμή και μετά που ο Κωνσταντίνος(ο Μέγας) αναγόρευσε τον χριστιανισμό σε επίσημη θρησκεία της αυτοκρατορίας, οπότε και απωλέσθηκε ο πασιφιστικός χαρακτήρας του. Στην Αναγέννηση αναδύθηκε για πρώτη φορά το ζήτημα...
